İzmir’de uzun yıllardır kamusal kullanım için ayağa kaldırılması talep edilen Alsancak’taki Tarihi Elektrik Fabrikası’nın, Özelleştirme İdaresi Başkanlığı tarafından 20 katlı ticari bir projeye dönüştürüleceği yönündeki iddialar tartışma yarattı. Konak Belediye Başkanı Nilüfer Çınarlı Mutlu, söz konusu gelişmeleri kaygıyla izlediklerini belirterek fabrikanın rant odaklı projelere teslim edilmemesi gerektiğini ifade etti.
Cumhuriyet’in ilk yıllarında, işgalden kurtulan Türkiye’nin ekonomik kalkınma ve modernleşme hedefleri doğrultusunda hayata geçirilen Elektrik Fabrikası, 1929 yılında hizmete girdi. Döneminin teknolojisini, mimarisini ve yapı özelliklerini günümüze kadar koruyan tesis, erken Cumhuriyet döneminin önemli endüstri yapılarından biri olarak kabul ediliyor.
1989’da elektrik üretiminin sona ermesinin ardından Özelleştirme İdaresi Başkanlığı’na devredilen yapı, 1998 yılında Mimarlar Odası’nın başvurusu üzerine İzmir Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulu tarafından “endüstri arkeolojisi mirası” kapsamında korunması gerekli kültür varlığı olarak tescillendi.
Endüstri yapılarının yalnızca mimari değil, aynı zamanda teknolojik, sosyal ve kültürel hafızayı yansıtan değerler taşıdığına dikkat çeken Mutlu, bu tür yapıların restorasyonla yeniden işlevlendirilerek kent yaşamına kazandırılmasının dünya genelinde yaygın bir uygulama olduğunu belirtti. İzmir’de Tarihi Havagazı Fabrikası, TCDD Alsancak İstasyonu ve atölyeleri ile eski Tekel Sigara Fabrikası’nın bu dönüşüme örnek gösterilebileceğini ifade etti.
İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin daha önce açılan satış ihalesini kazanmasına rağmen fabrikanın devrinin gerçekleşmemesinin de eleştirildiği açıklamada, rant amaçlı imar planlarıyla yapının ortadan kaldırılmasının ciddi bir risk oluşturduğu vurgulandı.
Mutlu, merkezi yönetimin yüksek katlı ticari projeler yerine fabrikanın restorasyonunu gerçekleştirerek bilim, eğitim, kültür ve sanat faaliyetlerine ev sahipliği yapacak kamusal bir mekâna dönüştürmesi gerektiğini söyledi. Bu adımın atılamaması halinde ise yapının, yürürlükteki imar planına uygun şekilde korunarak yaşatılması için yerel yönetimlere bedelsiz tahsis edilmesi çağrısında bulundu.
Elektrik Fabrikası’nın İzmir’in endüstri kültürü mirasının önemli bir parçası ve kent hafızasının simgelerinden biri olduğunu belirten Mutlu, yapının korunmasının gelecek kuşaklara bırakılacak bir uygarlık sorumluluğu olduğunu ifade etti. Konak Belediyesi’nin, fabrikanın ve çevresinin zarar görmesine yol açabilecek girişimlere karşı tüm yasal haklarını kullanacağını da sözlerine ekledi.
Etiketler:
İzmir, Alsancak Elektrik Fabrikası, Konak Belediyesi, Nilüfer Çınarlı Mutlu, kültürel miras, endüstri mirası, özelleştirme, kent hafızası, İzmir gündemi, kentsel dönüşüm
Yorumlar
Kalan Karakter: