İslam Ortak Pazarı” ve “Bembeyaz Arı”

“İslam Ortak Pazarı” ve “Bembeyaz Arı” 
             Mehmet Nuri BİNGÖL 
     Muhterem editör Ahmet Turak tarafından kanaatımıza sunulan  bu gibi eserlerin elimize ulaşması, yalnızca kitap edinmek değil; aynı zamanda fikir yolculuğuna çıkmak da demektir. 
      Çünkü bazı kitaplar okunup rafa kaldırılmaz; zihinde yeni yeni ufuklar açar, insanı içinde yaşadığı çağın meseleleri üzerine yeniden düşündürür.  
     Hele ki ümmetin dağınıklığı, ekonomik bağımlılığı ve ilim dünyasındaki parçalanmışlığı düşünüldüğünde, bu tür eserler çok daha kıymetli hâle gelir.
**
     Bugün artık herkes kabul ediyor ki, İslam dünyasının en büyük problemlerinden biri yalnızca siyasi ihtilaflar değildir. Asıl mesele; ortak akıl, ortak emek ve ortak ekonomi oluşturulamamasıdır. 
     Birlik,  sloganlarla değil; üretimle, ticaretle, ilimle ve güvenle kurulur. Aç insanların, işsiz gençlerin, dışa bağımlı ekonomilerin olduğu yerde güçlü bir medeniyet inşa etmek kolay değildir.
     Bu sebeple “İslam Birliği” fikri önce ekonomik dayanışma ile başlamalıdır. Geçmişte Avrupa ülkeleri bile önce kültürel değil, ekonomik birlik kurdular. Kömür ve çelik anlaşmalarıyla başlayan süreç zamanla Avrupa Birliği’ne dönüştü. 
     Demek ki ortak menfaat etrafında birleşen toplumlar zamanla daha büyük birliktelikler oluşturabiliyorlar. İslam dünyası ise aynı kıbleye yöneldiği hâlde birbirinin pazarına bile yabancı hâle gelmiş durumdalar.
**
      Müslüman ülkeler arasında kurulacak gerçek bir “İslam Ortak Pazarı”, yalnızca ticareti artırmaz; güven duygusunu da kuvvetlendirir. 
     Bir ülkedeki mühendis diğerine bilgi taşır, birindeki çiftçi diğerine üretim desteği sağlar, birindeki akademisyen diğerindeki gençlere ufuk açar. Böylece sermaye kadar ilim ve emek de dolaşıma girer. Çünkü ilim ile emeğin ittifakı olmadan kalkınma olmaz; kalkınma olmadan da güçlü bir birlik kurulamaz.
      Bugün İslam coğrafyasının en büyük kaybı, yetişmiş insan gücünün parçalanmış olmasıdır. Her ülke kendi içine kapanınca bilgi dağınık hâle geliyor. Oysa ortak üniversiteler, ortak araştırma merkezleri, ortak teknoloji yatırımları ve gençler arasında kurulacak ilim köprüleri geleceğin medeniyetini hazırlayabilir. Fabrika kadar laboratuvar da önemlidir. Ticaret kadar düşünce üretimi de gereklidir.
**
     “Bembeyaz Arı” bir deneme, şiir ve mensur şiir eseri olsa da, kitabın ismi bile çalışkanlığın, üretkenliğin ve faydalı olmanın sembolü gibi. Arı nasıl tek başına değil koloni hâlinde çalışıyorsa, İslam dünyasının da dağınık değil dayanışma içinde hareket etmesi gerekiyor. Çünkü birlik yalnızca duygusal bir ideal değil; aynı zamanda ekonomik, ilmî ve ahlâkî bir organizasyondur.
     Bugün ümmetin ihtiyacı; hamaset değil, üretimdir. Tüketen değil üreten nesiller yetiştirmektir. İthal fikirlerle değil kendi medeniyet köklerinden beslenen ilim anlayışıyla ayağa kalkmaktır. Bunun yolu da kitap okumaktan, düşünmekten, ortak projeler geliştirmekten ve birbirinin emeğine sahip çıkmaktan geçiyor.
     Belki de gerçek birlik, büyük siyasi nutuklardan önce okunacak bunlar gibi kitapların sayfalarını çevirmekle başlar. Çünkü fikir olmadan medeniyet kurulmaz. Kitap okumayan toplumlar yalnızca tüketirler; düşünen cemiyetler her vakit  tarih yazmışlardır.
( 08.05.2026)